Hikgids · Uitleg
Oorzaken van de hik
Wat is de hik?
Bijna iedereen kent het: een schokje midden in een zin, een gek geluid, en dan nog een. De hik voelt alsof je lichaam even de regie overneemt. Meestal is dat binnen een paar minuten voorbij. Soms blijft het terugkomen, en dan wil je weten wat er aan de hand is.
Dit stuk legt uit wat de hik is, welke gewoontes hem vaak uitlokken en wanneer een kort bezoek aan de huisarts verstandiger is dan nog een thuistruc. Wil je meteen iets doen, lees dan eerste hulp bij de hik. Ben je benieuwd welke gewoontes mensen thuis proberen, ga dan naar tips tegen de hik.
Wat er in je lijf gebeurt
De hik is een reflex. Het middenrif, de spierplaat tussen borst en buik, trekt plots samen. Op hetzelfde moment slaan de stembanden dicht. De luchtstroom stopt een fractie van een seconde en dat geeft het bekende hikgeluid. Artsen gebruiken soms de naam singultus. In het dagelijks leven zegt iedereen gewoon: de hik.
Het middenrif gebruik je bij elke ademhaling. Het hoort soepel te bewegen. Bij de hik doet het dat even niet op commando. Je kunt de schok niet tegenhouden, ook al probeer je door te praten. Vandaar dat een hik midden in een gesprek zo storend is.
Anders dan hoesten of niezen lijkt de hik geen duidelijke beschermende taak te hebben. Onderzoekers hebben er lang naar gekeken en geen vaste functie gevonden. Dat maakt hem niet minder echt. Het betekent wel dat een gewone hik meestal geen teken is dat er iets kapot is.
Waarom hij meestal vanzelf stopt
Een gewone hikaanval duurt seconden tot minuten. Het ritme houdt zichzelf even in stand en dooft daarna uit. Daarom is het lastig te zeggen of een truc heeft gewerkt of dat de hik toch al bijna klaar was. Dat verklaart ook waarom zoveel huismiddeltjes een reputatie hebben: je probeert iets, en kort daarna is het stil.
Kort en af en toe: dat is het patroon bij de meeste kinderen en volwassenen. Vervelend aan tafel, onhandig in een vergadering, en daarna vergeten.
Wat een korte hik vaak uitlokt
De aanleiding zit vaak in de maag of in de manier van eten en drinken. De maag zit vlak onder het middenrif. Rek je die snel op, of slik je lucht mee, dan kan de reflex op hol slaan.
- Haastig eten of grote happen, zonder goed te kauwen.
- Grote porties, waardoor de maag in korte tijd vol raakt.
- Bruisend drinken of een slok die te snel naar binnen gaat.
- Alcohol, vooral als je er lucht bij slikt.
- Sterk gekruid of heel heet eten.
- Roken.
- Een schrik, lachen of een andere heftige emotie.
Geen van deze punten is een diagnose. Het zijn patronen die mensen herkennen: de hik begint tijdens het eten, na een glas prik, of midden in een lachbui. Wie merkt dat het steeds op hetzelfde moment gebeurt, heeft daar meer aan dan aan een lange lijst middeltjes. Langzamer eten en drinken is dan de meest logische eerste stap. Meer daarover staat bij de thuistips.
Als de hik blijft of steeds terugkomt
Blijft de hik langer dan ongeveer twee etmalen aan één stuk, of komt hij zo vaak terug dat eten, slapen of praten eronder lijdt, dan is het geen gewone tafelhik meer. Artsen spreken dan van een aanhoudende of hardnekkige hik.
Zo’n hik kan samenhangen met medicijnen, met iets in de borst of de buik, of met een stofwisseling die uit balans is. Soms wordt er geen oorzaak gevonden. Dat uitzoeken is werk voor een arts, niet voor een website. Wij noemen geen medicijnen en geen ingrepen. Die keuze hoort bij een behandelaar die jouw situatie kent.
Een hik die dagen aanhoudt kan meer zijn dan irritant. Mensen worden moe, slapen slecht, eten minder en krijgen soms pijn achter het borstbeen of een branderig gevoel. Dat is een reden om te bellen, niet om nog een avond thuis te blijven proberen.
Wanneer je de huisarts belt
Bel de huisarts, of de huisartsenpost als die gesloten is, in deze situaties:
- De hik duurt langer dan 48 uur.
- Hij komt heel vaak terug, zonder duidelijke aanleiding.
- Je kunt er niet van eten, drinken of slapen.
- Ademen wordt moeilijk, of je hebt pijn op de borst.
- Het gaat om een baby.
- De hik begint na een operatie of samen met een nieuw medicijn.
Voor een hik van een paar minuten hoef je niemand te bellen. Ga zitten, wacht even, en kijk of hij uitdooft. Een rustige aanpak voor die eerste minuten vind je in eerste hulp bij de hik.
Wat HikStopper hier wel en niet is
HikStopper is een herbruikbare drinkhulp voor kinderen en volwassenen die zelf uit een glas kunnen drinken. Je zet hem in een ondiep glas en neemt een paar krachtige slokken, meteen gevolgd door slikken. Het is geen geneesmiddel en geen behandeling van een aanhoudende hik. Hoe de stappen precies gaan, staat op de pagina zo gebruik je het.
Korte antwoorden
Is de hik gevaarlijk?
Een hik van enkele minuten is bijna altijd onschuldig. Blijft hij langer dan twee dagen, of belemmert hij ademen, eten of slapen, laat het dan nakijken.
Hebben baby’s ook de hik?
Ja, ook baby’s hikken vaak, en dat gaat meestal vanzelf over. HikStopper is niet geschikt voor baby’s. Bij een baby die moeilijk drinkt of benauwd lijkt, bel je de huisarts of de jeugdgezondheidszorg.
Kun je de hik voorkomen?
Niet altijd. Rustig eten, goed kauwen en minder bruis en alcohol verkleinen de kans bij veel mensen. Meer gewoontes staan in het artikel over tips tegen de hik.
Lees ook
Dit artikel is algemene uitleg, geen persoonlijk medisch advies. HikStopper is een drinkhulp en geen geneesmiddel. Bij aanhoudende klachten een arts raadplegen.